Manastir Središte

0
2202
Pregleda
manastir srediste kod Vrsca

Manastir Središte se nalazi u selu Malo Središte nedaleko od Vršca. Pripada banatskoj eparhiji Srpske pravoslavne crkve.

Istorija manastira Središte

U prošlosti manastir je bio poznat pod drugim imenom, tačnije kao manastir Svetih Arhangela Mihaila i Gavrila. Podigao ga je Despot Jovan Branković krajem 15. veka. U vreme podizanja Središta, despot Jovan obnavlja i manastir Mesić.

Manastir_Srediste

Manastir je postradao 1716. godine, kada su ga Turci spalili. Pretpostavlja se da je središtanski živopis i ikonostas obnovljen sredinom osamnaestog veka.

Srbi su se okupljali oko manastira sve do 1777. godine kada je ugašen zakonom o crkvenim reformama, koji je sprovela Marija Terezija. Prinudnim odlaskom monaha manastirski hram su koristili stanovnici Manastirskog Prnjavora kao parohijski do 1788. godine, kada je upadom Turaka opljačkan i zapaljen.

konak manastira Srediste
Konak manastira

Podizanje novog manastira Središte otpočelo je 1995. godine, za vreme Episkopa banatskog Hrizostoma (Stolića). Za podizanje manastira, izabrano je mesto udaljeno 500 metara od lokacije starog manastira, na padini kraj puta koji vodi na Gudurički vrh, najveću planinu u Vojvodini,  na mestu sa kojeg se pruža pogled pogled na srpski i rumunski deo Banata, nad lekovitim izvorom, podignuta je prva građevina – crkvica, koja je posvećena Premudrosti Božijoj – Prepolovljenju Pedesetice.

Crkva je ozidana opekom u moravskom stilu. Vladičanska kuća sagrađena je 1997. na najvišoj tački manastirskog poseda, a gradnja manastirskog konaka počela je 1998. Paraklis posvećen Sv. Arhangelu Mihailu – Čudu u Honi, podignut je na poslednjem spratu konaka i neodoljivo podseća na svetogorski raspored svetilišta u manastirskim konacima.

cudotvorna ikona presvete bogorodice trojerucice
Čudotvorna ikona Presvete Bogorodice Trojeručice

Od inventara starog manastira sačuvano je: ikone Hrista i Bogorodice sa ikonostasa; ruski Psaltir iz 18. veka i Četvorojevanđelje (iluminirano) iz sredine 16. veka.

Svetinju ukrašava jednostavan ikonostas sa nenametljivim duborezom. Paraklis je delimično oslikao Nenad Grastić 2003. godine. To je njegovo prvo likovno delo u domenu fresko slikarstva. Potom je u gornjoj zoni opričana bojom svetinja kojoj je ovaj manastir posvećen – Čudotvorna Ikona Presvete Bogorodice Trojeručice.

Manastir je danas opštežiteljni muški manastir sa nekoliko monaha.

Lokacija manastira Središte

POSTAVI ODGOVOR

Please enter your comment!
Please enter your name here